Europa musi inwestować w cyfrowy kręgosłup 

Europa znajduje się w decydującym momencie. Infrastruktura telekomunikacyjna nie jest już kwestią techniczną, lecz priorytetem politycznym, gospodarczym i społecznym. Bez pilnych działań Europa ryzykuje utratę znaczenia w nadchodzącej fali globalnej transformacji napędzanej przez sztuczną inteligencję. 

Sztuczna inteligencja nie jest po prostu kolejną warstwą innowacji. To zmiana strukturalna, która przekształci przemysł, rynek pracy i bezpieczeństwo. Tempo jej adopcji jest bezprecedensowe, a jej skala – przełomowa. W odróżnieniu od poprzednich cykli, wyzwaniem nie jest wynalezienie nowych sieci, ponieważ niezbędne technologie już istnieją: światłowody, 5G, centra danych i systemy energetyczne są dojrzałe. To czego Europie brakuje, to inwestycje, dzięki którym jej sieci zyskają na skali, zasięgu i gęstości. 

Wpływ sztucznej inteligencji na konsumentów może wydawać się odległy, lecz to mylące. Wszystkie wiodące firmy technologiczne wskazują w tym samym kierunku. Robotyka rozwija się w szybkim tempie. Półprzewodniki są projektowane na nowo z myślą o sztucznej inteligencji. Globalne wydatki na badania i rozwój gwałtownie rosną. Nakłady inwestycyjne związane z AI są już kilkukrotnie wyższe niż w poprzednich cyklach technologicznych. Ta transformacja nastąpi w ciągu lat, nie dekad. 

Inne regiony rozumieją tę rzeczywistość. Azja Wschodnia jest już przygotowana, a Stany Zjednoczone mobilizują setki miliardów dolarów na modernizację swojego cyfrowego szkieletu w ciągu najbliższych pięciu do siedmiu lat, aby dostosować swoją infrastrukturę cyfrową do nowych wyzwań. Europa natomiast pozostaje ograniczona ramami regulacyjnymi zaprojektowanymi dla zupełnie innej epoki. 

Sytuacja ta nie powstała przypadkiem. W ciągu ostatnich 25 lat europejskie regulacje słusznie stawiały na pierwszym miejscu przystępność cenową i dostępność. Przyniosło to skutek: usługi cyfrowe upowszechniły się, ceny spadły, a poziom korzystania z nich wzrósł. Europa zapewniła łączność obywatelom i przedsiębiorstwom na szeroką skalę. Tego osiągnięcia nie należy lekceważyć. 

Kontekst jednak się zmienił i dziś głównym wyzwaniem nie jest już dostępność, lecz przyciąganie inwestycji. Ramy regulacyjne zaprojektowane tak, by maksymalizować krótkoterminową przystępność cenową, obecnie ograniczają długoterminowe ambicje. Fragmentacja rynków zwiększa ryzyko i zniechęca do inwestowania. Skutkiem jest strukturalna luka między Europą a jej globalnymi partnerami. Nowe, proinwestycyjne ramy nie są opcją – są koniecznością. 

Kluczową rolę odgrywają w tym firmy infrastruktury telekomunikacyjnej. Operatorzy wież telekomunikacyjnych, operatorzy światłowodowi i dostawcy centrów danych są często niewłaściwie rozumiani. Bywają przedstawiani jako pośrednicy finansowi lub obciążenie kosztowe. To błędny i szkodliwy pogląd. 

Infrastruktura pasywna, sieci aktywne i usługi cyfrowe to odrębne warstwy cyfrowego łańcucha wartości. Różnią się one cyklami technologicznymi, kapitałochłonnością i profilami ryzyka. Aktywa infrastrukturalne mają długi cykl życia i wymagają kapitału cierpliwego. Opierają się na przewidywalnych zwrotach i długoterminowych kontraktach oraz funkcjonują w ich ramach. Ich efektywność wynika ze współdzielenia ograniczonych zasobów i optymalizacji projektowania przemysłowego. 

W ciągu ostatniej dekady niezależne firmy infrastrukturalne odegrały kluczową rolę w Europie. Spółki takie jak Cellnex zainwestowały dziesiątki miliardów euro, umożliwiając operatorom telefonii komórkowej uzdrowienie bilansów, inwestowanie w światłowody i 5G, utrzymanie konkurencyjności na rynkach deflacyjnych, a w niektórych przypadkach również ekspansję międzynarodową; wszystko to bez udziału środków publicznych. 

Model ten nie wyczerpał się. Wręcz przeciwnie – Europa musi obecnie zmobilizować kolejne setki miliardów. Same budżety publiczne nie udźwigną tego wysiłku. Globalny kapitał infrastrukturalny może pomóc w długiej perspektywie, ale tylko na bezpiecznym i przewidywalnym rynku. 

Zaufanie oznacza prawną pewność. Oznacza poszanowanie dla umów. Oznacza przewidywalność regulacji. Praworządność nie jest abstrakcyjną zasadą – jest konkretnym sygnałem inwestycyjnym. Gdy sygnał ten słabnie, kapitał na inwestycje w infrastrukturę przenosi się gdzie indziej. A bez kapitału infrastrukturalnego cyfrowe ambicje Europy pozostaną niezrealizowane. 

Operatorzy infrastruktury nie są biernymi właścicielami. Są partnerami technologicznymi i przemysłowymi, którzy usprawniają działalność niezwiązaną z podstawowym biznesem, podnoszą efektywność we wszystkich wymiarach ESG oraz wzmacniają odporność i bezpieczeństwo sieci. Traktowanie ich jak wehikułów spekulacyjnych byłoby błędem strategicznym o długofalowych konsekwencjach. 

Korzyści z ponownego ożywienia inwestycji byłyby szerokie i wymierne. Obywatele Europy zyskaliby dostęp do lepszej infrastruktury, porównywalnej z tą w innych globalnych potęgach. Poprawiłyby się jakość, przepustowość, bezpieczeństwo i niezawodność sieci, a usługi cyfrowe rozwijałyby się bez wąskich gardeł. 

Nie mówię tu o samej technologii. Wzmocnienie ekosystemu innowacji oznacza odzyskanie szansy rozwoju dla młodszych pokoleń Europejczyków. To troska o to, aby zdolni ludzie pozostawali w Europie i do niej wracali. Wiarygodna cyfrowa przyszłość jest niezbędna, by odbudować pakt międzypokoleniowy, który dziś ulega załamaniu. 

Te inwestycje są też potrzebne, aby zabezpieczyć europejski przemysł przed strukturalnym osłabieniem. Bez zaawansowanej infrastruktury cyfrowej ucierpi produktywność. Konkurencyjne branże mogą zostać przeniesione. Pracownikom grozi zepchnięcie do ról o niższej wartości dodanej w globalnych łańcuchach dostaw. 

Autonomia strategiczna w coraz większym stopniu zależy od inwestycji w infrastrukturę telekomunikacyjną. Obronność, bezpieczeństwo i reagowanie kryzysowe opierają się na solidnych sieciach. Wolność i ochrona są dziś nierozerwalnie związane ze zdolnościami technologicznymi. 

Gra toczy się również o wartości Europy. Otwartość, inkluzywność i demokratyczne rządy zależą od naszych zdolności cyfrowych. Aby bronić swojego modelu, Europa musi wyposażyć się w najlepsze dostępne narzędzia. Oczekujemy tego jako jej obywatele. 

Najbliższa dekada zadecyduje o miejscu Europy w świecie. Inwestycje w infrastrukturę telekomunikacyjną stanowią kluczowy element tego wyzwania. Operatorzy infrastruktury telekomunikacyjnej są gotowi grać aktywną rolę w projektowaniu przyszłości Europy. Nie mamy czasu do stracenia. 

Marco Patuano 

CEO Cellnex